Werkgroep Keuzevrijheid

Keuze architectuur in de pensioensector
Elisabeth Brüggen en Thomas Post (beiden UM)
In het eerste deel van de presentatie geven de auteurs een overzicht van onderzoek naar keuzegedrag van mensen. Voorbeelden worden gegeven uit andere sectoren over hoe ze met het keuzegedrag van mensen omgaan. In het tweede deel wordt dieper ingegaan op keuze architectuur en hoe keuzealternatieven ontworpen kunnen worden. Verder zullen een aantal mogelijkheden worden besproken om de besluitvorming van deelnemers positief te beïnvloeden. Het doel is om praktisch advies voor pensioenfondsen te formuleren.

Relevante informatie tbv keuzes bij variabele uitkeringen en doorbeleggen na pensioendatum
Marijke van Putten (Leiden Uni)
Deelnemers in premieovereenkomsten kunnen per 1 september kiezen voor doorbeleggen na pensioendatum. De vraag in dit project is hoe deelnemers zich te laten verdiepen in deze keuze? We nemen hierbij het gedragsperspectief van de deelnemers en bekijken op welke manier de informatie aansluit bij het gedrag, de doelen en de informatieverwerking van de deelnemers. We testen drie factoren die hierop van invloed kunnen zijn: een winst- of verlies perspectief, een sociaal referentiepunt en de bron van de communicatie: de pensioenuitvoerder, of de werkgever. We presenteren experimenteel onderzoek dat begin 2017 uitgevoerd zal worden onder deelnemers in een premieovereenkomst.

Keuzevrijheid in de uitkeringsfase: hoe wordt deze gebruikt in andere landen?
Marcel Lever (CPB) en Eduard Ponds (APG, TiU)
Veel landen bieden deelnemers aan pensioenregelingen meer keuzevrijheid in de uitkeringsfase dan Nederland. Dit onderzoek gaat na welke keuzemogelijkheden deelnemers in andere landen hebben, of deelnemers in andere landen gebruik maken van hun keuzevrijheid, waaraan zij hun geld besteden en of het gedrag anders is in landen zonder een annuïteitverplichting zoals die in Nederland geldt. Het onderzoek vergelijkt de situatie in Nederland met die in Australië, Chili, Verenigd Koninkrijk en Denemarken of Zweden.