Informele zorgverlening is in Nederland een veelvoorkomend fenomeen: ongeveer één op de drie mensen, meer dan vijf miljoen personen, verleent mantelzorg. Door de vergrijzing zal dit aantal naar verwachting verder toenemen. Het verlenen van informele zorg is echter vaak lastig te combineren met betaald werk. Veel mantelzorgers verminderen hun arbeidsuren of stoppen tijdelijk met werken. Sommigen zien zich zelfs genoodzaakt vervroegd met pensioen te gaan. Dit heeft gevolgen voor hun inkomen gedurende de levensloop en voor de opbouw van hun pensioen, wat uiteindelijk kan resulteren in een lager pensioeninkomen dan dat van mensen die geen mantelzorg verlenen. Vanuit dat perspectief kan worden gesteld dat mantelzorgers als het ware worden benadeeld voor hun bijdrage aan de samenleving.

Ondanks het grote maatschappelijke belang van mantelzorgers krijgen zij in discussies over pensioenen slechts beperkte aandacht. Ook binnen het onderzoek van Netspar is hier tot nu toe nauwelijks expliciete aandacht voor geweest. Dit project draagt daarom bij aan het tegengaan en voorkomen van ongelijkheid tussen mantelzorgers en niet-mantelzorgers in pensioenopbouw en pensioeninkomen.

Het project onderzoekt allereerst hoe groot het verschil in pensioeninkomen tussen mantelzorgers en niet-mantelzorgers daadwerkelijk is. Daarnaast wordt nagegaan in hoeverre dit verschil binnen huishoudens wordt gecompenseerd en hoe het samenhangt met kenmerken van zorgsituaties gedurende de levensloop, zoals de intensiteit en duur van de verleende zorg. Verder wordt onderzocht voor welke groepen mantelzorgers de negatieve gevolgen voor het pensioeninkomen het grootst zijn, bijvoorbeeld voor vrouwen of gescheiden personen. Tot slot analyseert het project welke mechanismen aan deze verschillen ten grondslag liggen, zoals een lagere arbeidsparticipatie, minder pensioenopbouw, mogelijke vooroordelen bij werkgevers en verschillen tussen sectoren op de arbeidsmarkt.

In nauwe samenwerking met de rijksoverheid, werkgeversorganisaties, vakbonden, PGGM en MantelzorgNL worden de onderzoeksresultaten vertaald naar concrete beleidsimplicaties en aanbevelingen. Deze moeten bijdragen aan een arbeidsmarkt en pensioenstelsel die mantelzorg beter ondersteunen en tegelijkertijd duurzame arbeidsdeelname bevorderen.