Werkgroep Pensioentoereikendheid

Dynamiek en loonprofielen op de arbeidsmarkt en de toereikendheid van pensioenopbouw

Marcel Lever (CPB) en Koen Caminada (Leiden Uni)
Dit project analyseert de toereikendheid van de pensioenopbouw in het licht van de dynamiek op de arbeidsmarkt. De studie simuleert de pensioenopbouw voor een groot aantal individuen die gedurende de levensloop wisselen van arbeidsmarktpositie (werknemer, zelfstandig, niet-werkend) en verschillen in inkomensontwikkeling. Dit gebeurt voor zowel de bestaande doorsnee-opbouw als voor degressieve opbouw. Verder zal in de studie aandacht worden besteed aan hoe de inkomensverdeling van ouderen in Nederland zich verhoudt tot die in de andere landen en in welke mate de publiek-private mix van de pensioenstelsels in landen bepalend is voor de inkomensongelijkheid onder de ouderen.

Bestedingsbehoeften bij een afnemende gezondheid: Implicaties voor de flexibilisering van pensioenuitkeringen en zorgbijdragen

Lieke Kools en Marike Knoef (beiden Leiden Uni)
In Nederland zijn de meeste pensioenregelingen er standaard op gericht om individuen te voorzien van een constant inkomen vanaf de pensioendatum tot overlijden. Het is echter niet onwaarschijnlijk dat financiële behoeften tijdens pensionering veranderen. Een afnemende gezondheid kan bijvoorbeeld een grote invloed hebben op financiële behoeften.

Dit paper analyseert bestedingsbehoeften in relatie tot gezondheid. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van een grootschalig survey onder ouderen in Europa. Aan de hand van de resultaten worden mogelijke alternatieve manieren onderzocht om pensioenen uit te betalen, die beter aan zouden sluiten bij het behoeftepatroon van ouderen.

Kwantitatief onderzoek naar uitgaven aan ouderenzorg en ondersteuning

Raun van Ooijen, Jochem de Bresser, Mart van Megen  (allen RUG), Marike Knoef (Uni Leiden)
Om inzicht te krijgen in de financiële positie van ouderen kijkt men vaak naar het inkomen en het vermogen van ouderen. Om de toereikendheid van financiële middelen op de oude dag te beoordelen is echter ook inzicht nodig in de bestedingen. Onderzoek laat zien dat bestedingsbehoeften afnemen als mensen ouder worden. Anderzijds lijken de behoeften juist toe te nemen wanneer de gezondheid achteruit gaat. De vraag rijst welke uitgaven toe- en afnemen wanneer mensen ouder worden en wanneer de gezondheid achteruit gaat. Daarbij wordt gedacht aan uitgaven die te maken hebben met gezondheid, maar ook aan alle andere uitgaven. Uitgaven van gezonde en ongezonde mensen op verschillende leeftijden worden vergeleken en veranderingen over de tijd worden onderzocht. Daarbij wordt in het bijzonder gekeken naar de gevolgen van de recente hervormingen in de  ouderenzorg op particuliere uitgaven aan zorg en ondersteuning en naar overige bestedingen.