Bevolkingsimplosie: gevolgen voor pensioenen in Nederland – Casper van Ewijk – After lunch webinar

Netspar organiseert dit After-lunch Webinar voor (medewerkers van) partners. Hierin presenteren onderzoekers nieuw pensioenonderzoek, ontvangen zij feedback en worden vragen beantwoord. Zo brengen we wetenschap en praktijk dichter bij elkaar.

In dit online After-lunch Webinar vertelt Casper van Ewijk (UvA) meer over het onderzoek “Bevolkingsimplosie: gevolgen voor pensioenen in Nederland ”.

Vragen en input op dit lopende onderzoek zijn van harte welkom.

Dit onderzoek wordt uitgevoerd samen met Harry van Dalen (NIDI-KNAW/TiU, Sander Muns (TiU, SCP)

Steeds meer landen beginnen zich zorgen te maken over de dalende geboortecijfers. Het aantal kinderen per vrouw vertoont een opvallende daling en ligt nu ruim onder het aantal van 2 dat nodig zou zijn voor een constante bevolking (afgezien van immigratie). Internationaal wordt veel gesproken over een ‘bevolkingsimplosie’ of zelfs een  ‘demographische winter’.

De demografische ontwikkelingen kunnen belangrijke effecten hebben voor de pensioenen in Nederland. Wij richten ons hierbij op de aanvullende pensioenen. De betekenis voor de omslaggefinancierde AOW laten we hier buiten beschouwing.  Ondanks het kapitaalgedekte karakter kunnen ook aanvullende pensioenen door de toenemende vergrijzing worden geraakt. Enerzijds kunnen uitvoerders worden geconfronteerd met een lagere instroom van jonge deelnemers en stijgende levensduur van ouderen, waardoor de basis voor risicodeling verder afneemt en fondsen te maken kunnen krijgen met krimpende deelnemersbestanden.
Maar niet minder belangrijk kunnen de macro-economische effecten een rol gaan spelen, bijvoorbeeld door de – internationaal – lagere economische groei en mede daardoor dalende rente en rendementen. Recent heeft de WRR ook gewaarschuwd voor spanningen binnen de EU tussen landen met omslagfinanciering en landen met kapitaaldekking van de aanvullende pensioenen, zoals Nederland.

Het doel van dit onderzoek om de mogelijke effecten van een ‘bevolkingsimplosie’ in kaart te brengen voor de Nederlandse pensioenen. Het onderzoek start met de beschrijving van de demografische scenario’s voor de OECD en de EU en Nederland in het bijzonder. Vervolgens worden de mogelijke effecten voor aanvullende pensioenen in Nederland geïnventariseerd en zo mogelijk gekwantificeerd.